İLBER HOCA’YI KAYBETTİK
Türkiye’nin en önemli tarihçilerinden biri olan Prof. Dr. İlber Ortaylı, 78 yaşında yaşamını yitirdi. Uzun süredir sağlık sorunlarıyla mücadele eden Prof. Ortaylı’nın, İstanbul’daki Koç Üniversitesi Hastanesi’nde tedavi gördüğü sırada çoklu organ yetmezliği nedeniyle hayatını kaybettiği bildirildi.
Ailesi tarafından yapılan açıklamada, İlber Ortaylı’nın 13 Mart 2026 tarihinde hayatını kaybettiği duyuruldu. Açıklamada, “Uzun süren ve giderek karmaşıklaşan sağlık sorunlarına rağmen hayata duyduğu merak ve insanlarla bir arada olma arzusu hiç azalmadı. Gücü yettiğince bildiği gibi yaşadı.” ifadelerine yer verildi.
TARİHE ADANMIŞ BİR ÖMÜR
21 Mayıs 1947’de Avusturya’nın Bregenz kentinde Kırım Tatarı bir ailenin çocuğu olarak dünyaya gelen İlber Ortaylı, henüz iki yaşındayken ailesiyle birlikte Türkiye’ye göç etti. İlk ve orta öğrenimini İstanbul’da tamamlayan Ortaylı, 1970 yılında Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Tarih Bölümü’nden mezun oldu.
Üniversite yıllarında Türk sosyal bilimlerinin önemli isimleri olan Şerif Mardin, Halil İnalcık, Mümtaz Soysal gibi akademisyenlerin öğrencisi olan İlber Ortaylı, tarih alanındaki akademik kariyerine kısa sürede yön verdi. Viyana’da Slav ve Doğu Avrupa dilleri üzerine öğrenim gören Ortaylı, yüksek lisansını Chicago Üniversitesi’nde Halil İnalcık ile yaptı.
1974 yılında “Tanzimat Sonrası Mahalli İdareler” başlıklı teziyle doktorasını tamamlayan Ortaylı, 1979 yılında “Osmanlı İmparatorluğu’nda Alman Nüfuzu” adlı çalışmasıyla doçent oldu.
DÜNYA ÜNİVERSİTELERİNDE DERS VERDİ
1982 yılında üniversitelere yönelik siyasi uygulamalara tepki olarak görevinden ayrılan İlber Ortaylı, bu süreçte Avrupa ve dünyanın birçok önemli üniversitesinde dersler verdi. Viyana, Berlin, Paris, Princeton, Moskova, Roma, Münih, Cambridge ve Oxford gibi merkezlerde konferanslar veren Ortaylı, Türk tarihçiliğinin uluslararası alanda tanınan isimlerinden biri haline geldi.
1989’da Türkiye’ye dönerek profesör unvanını alan İlber Ortaylı, uzun yıllar Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi’nde İdare Tarihi Anabilim Dalı Başkanlığı yaptı. Daha sonra Galatasaray Üniversitesi ve Bilkent Üniversitesi başta olmak üzere çeşitli üniversitelerde öğretim üyeliğini sürdürdü.
TOPKAPI SARAYI’NIN MÜDÜRLÜĞÜNÜ YAPTI
2005 yılında Topkapı Sarayı Müze Müdürü olarak göreve getirilen İlber Ortaylı, yedi yıl boyunca bu görevi yürüttü. 2012 yılında yaş haddinden emekliye ayrıldıktan sonra akademik çalışmalarına ve konferanslarına devam etti.
Uluslararası Osmanlı Etütleri Komitesi Yönetim Kurulu Üyesi olan İlber Ortaylı, Avrupa İranoloji Cemiyeti ve Avusturya-Türk Bilimler Forumu gibi kuruluşlarda da aktif görev aldı. 2018 yılında ise Kültür ve Turizm Bakanlığı danışmanı olarak görev yaptı.
TARİHİ GENİŞ KİTLELERE SEVDİREN BİR İSİMDİ
Akademik çalışmalarının yanı sıra televizyon programları, köşe yazıları ve popüler tarih kitaplarıyla geniş bir okuyucu kitlesine ulaşan İlber Ortaylı, Türkiye’de tarih biliminin toplumla buluşmasına önemli katkılar sağladı.
TRT, NTV ve Bloomberg HT gibi kanallarda tarih programları yapan İlber Ortaylı; Milliyet gazetesi, Atlas Tarih ve Doğu Batı dergilerinde de yazılar kaleme aldı. Tarih alanındaki çok sayıda kitabı geniş okuyucu kitlelerine ulaştı.
ÇOK SAYIDA ÖDÜLE LAYIK GÖRÜLDÜ
Çalışmalarıyla ulusal ve uluslararası pek çok ödül kazanan İlber Ortaylı, 2001 yılında tarih alanında Aydın Doğan Vakfı tarafından verilen Aydın Doğan Ödülü’ne layık görüldü. 2007’de Rusya Federasyonu tarafından verilen Puşkin Madalyası’nın sahibi olan Ortaylı, 2017 yılında da Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı tarafından verilen Kültür ve Sanat Büyük Ödülü’nü aldı.
Tarih alanında onlarca kitap ve yüzlerce makale kaleme alan İlber Ortaylı’nın eserleri arasında “İmparatorluğun En Uzun Yüzyılı”, “Osmanlı Barışı”, “Türklerin Tarihi: Orta Asya’nın Bozkırlarından Avrupa’nın Kapılarına”, “Bir Ömür Nasıl Yaşanır?” ve “Fatih Sultan Mehmed: Doğunun ve Batının Efendisi” gibi çalışmalar bulunuyor.
TÜRKİYE’DEN BAŞ SAĞLIĞI MESAJLARI
Prof. Dr. İlber Ortaylı’nın ölümünün ardından çok sayıda kurum ve akademisyen baş sağlığı mesajı yayımladı. Türkiye Bilimler Akademisi başta olmak üzere çeşitli akademik kurumlar, Ortaylı’nın Türk tarihçiliğine yaptığı katkıların unutulmayacağını vurguladı.
Türkiye’de tarih denildiğinde akla gelen ilk isimlerden biri olan Prof. Dr. İlber Ortaylı, ardında güçlü bir akademik miras ve sayısız öğrenci bırakarak hayata veda etti.
